آیا هر کسی که گیتار درس میدهد، استاد گیتار کلاسیک است؟ تفاوت استاد، معلم و علاقهمند به گیتار
اگر در اینترنت یا شبکههای اجتماعی به دنبال کلاس گیتار بگردید، احتمالاً با افراد زیادی روبهرو میشوید که خود را «استاد گیتار» معرفی کردهاند. اما آیا واقعاً همه آنها استاد هستند؟
پیش از پاسخ به این سؤال، بهتر است بدانیم واژه «استاد» در زبان فارسی دو کاربرد متفاوت دارد. گاهی به یک نوازنده برجسته، صاحبنام یا صاحبسبک «استاد» گفته میشود و گاهی این واژه صرفاً به معنای «معلم» یا «مدرس» به کار میرود.
در این مقاله منظور ما از استاد گیتار کلاسیک، مدرسی است که علاوه بر توانایی تدریس، از نظر نوازندگی، دانش موسیقی و تجربه نیز در سطح حرفهای قرار داشته باشد.
به طور کلی میتوان افرادی را که گیتار تدریس میکنند، در سه گروه قرار داد:
- استاد گیتار
- معلم گیتار
- علاقهمند به گیتار که تدریس هم میکند
البته این دستهبندی مطلق نیست، اما میتواند معیار مناسبی برای انتخاب مدرس باشد.
استاد گیتار چه کسی است؟
استاد گیتار پیش از هر چیز یک نوازنده فعال است.
او همچنان هر روز تمرین میکند، رپرتوار خود را حفظ میکند و دائماً در حال یادگیری است. در نوازندگی حرفهای، اگر تمرین متوقف شود، کیفیت اجرا نیز به مرور کاهش پیدا میکند. به همین دلیل یک استاد واقعی هیچگاه از تمرین روزانه بینیاز نیست.
یک استاد گیتار معمولاً ویژگیهای زیر را دارد:
- روزانه حدود 3 تا 5 ساعت یا بیشتر تمرین هدفمند انجام میدهد.
- توانایی اجرای رپرتوار قابل توجهی از آثار استاندارد گیتار کلاسیک را دارد و میتواند حداقل یک برنامه اجرایی کامل ارائه دهد.
- بر تکنیکهای پیشرفته گیتار کلاسیک مسلط است.
- با فرم، هارمونی، تاریخ موسیقی و تحلیل آثار آشنایی کامل دارد.
- میتواند مشکلات تکنیکی هنرجویان را بهدرستی تشخیص داده و اصلاح کند.
- توانایی آموزش هنرجویان از سطح مبتدی تا پیشرفته را دارد.
- همواره دانش و مهارت خود را بهروز نگه میدارد.
نکته مهم این است که خوب ساز زدن به تنهایی کسی را به استاد تبدیل نمیکند. انتقال صحیح مطالب، شناخت روش تدریس و توانایی هدایت هنرجو نیز از مهمترین ویژگیهای یک استاد حرفهای است.
معلم گیتار
گروه دوم، معلمان گیتار هستند.
یک معلم خوب میتواند آموزش صحیح و اصولی ارائه دهد، اما لزوماً تمام ویژگیهای یک استاد حرفهای را ندارد.
معمولاً این افراد:
- به صورت منظم تمرین میکنند.
- مبانی صحیح نوازندگی را آموزش میدهند.
- در آموزش هنرجویان مبتدی و متوسط موفق هستند.
- ممکن است تجربه اجرای گسترده رپرتوار حرفهای یا تدریس در سطوح پیشرفته را نداشته باشند.
برای بسیاری از هنرجویان که صرفاً برای علاقه شخصی یا تفریح گیتار میآموزند، یک معلم خوب میتواند کاملاً کافی باشد. اما اگر هدف شما اجرای حرفهای، ورود به هنرستان یا دانشگاه موسیقی و یا شرکت در مسابقات باشد، احتمالاً در ادامه مسیر به استادی با تجربه بیشتر نیاز خواهید داشت.
علاقهمند به گیتار که تدریس هم میکند
دسته سوم افرادی هستند که علاقه زیادی به موسیقی دارند اما هنوز تجربه، دانش و مهارت کافی برای تدریس حرفهای را به دست نیاوردهاند.
گاهی این افراد پس از یادگیری چند قطعه یا گذراندن چند دوره آموزشی وارد تدریس میشوند و تصور میکنند دانشی که دارند برای آموزش کافی است.
ویژگیهایی که معمولاً در این گروه دیده میشود:
- تمرین منظم و روزانه ندارند.
- رپرتوار محدودی اجرا میکنند.
- دانش محدودی در زمینه تکنیک، هارمونی، فرم و تحلیل موسیقی دارند.
- در رفع اشکالات تکنیکی هنرجویان با مشکل مواجه میشوند.
- آموزش آنها معمولاً به چند کتاب یا چند قطعه محدود میشود.
البته همه این افراد قصد فریب دیگران را ندارند، اما علاقه به موسیقی به تنهایی جایگزین سالها تمرین، تحصیل و تجربه آموزشی نمیشود.
چگونه یک استاد واقعی را تشخیص دهیم؟
اگر قصد دارید آموزش گیتار را به صورت جدی آغاز کنید، بهتر است به جای توجه به تبلیغات، تعداد دنبالکنندگان یا ظاهر صفحات مجازی، این معیارها را بررسی کنید:
- آیا تحصیلات آکادمیک موسیقی دارد؟ تحصیلات دانشگاهی یا هنرستانی به تنهایی تضمینکننده کیفیت تدریس نیست، اما نشان میدهد مدرس آموزش منظم و علمی دیده و با مباحث نظری موسیقی آشناست.
- آیا موسیقی شغل اصلی اوست؟ تدریس و نوازندگی حرفهای نیازمند تمرین و مطالعه روزانه است. معمولاً افرادی که موسیقی شغل اصلی آنهاست، زمان بیشتری برای حفظ کیفیت نوازندگی و آموزش خود اختصاص میدهند.
- آیا همچنان هر روز تمرین میکند؟
- آیا توانایی اجرای قطعات پیشرفته و رپرتوار استاندارد گیتار کلاسیک را دارد؟
- آیا میتواند مشکلات تکنیکی هنرجویان را تحلیل و برطرف کند؟
- آیا بر فرم، هارمونی و تحلیل موسیقی تسلط دارد؟
- آیا هنرجویان موفقی تربیت کرده است؟
- آیا برای هر هنرجو برنامه آموزشی مشخص و متناسب با اهداف او دارد؟
هیچیک از این معیارها به تنهایی کافی نیست، اما هرچه تعداد بیشتری از آنها در یک مدرس وجود داشته باشد، احتمال اینکه با یک استاد حرفهای روبهرو باشید بیشتر است.
آیا تعداد دنبالکنندگان در فضای مجازی معیار خوبی است؟
امروزه بسیاری از افراد کیفیت یک مدرس را با تعداد دنبالکنندگان یا فعالیت او در شبکههای اجتماعی میسنجند؛ در حالی که این معیار چندان قابل اعتماد نیست.
ممکن است فردی در تولید محتوا و بازاریابی بسیار موفق باشد، اما از نظر نوازندگی یا تدریس در سطح متوسط قرار داشته باشد. از سوی دیگر، بسیاری از استادان حرفهای زمان بیشتری را صرف تمرین، مطالعه، اجرا و آموزش میکنند و حضور پررنگی در فضای مجازی ندارند.
بنابراین، کیفیت آموزش را نباید صرفاً از روی تعداد دنبالکنندگان یا تبلیغات قضاوت کرد.
جمعبندی
در دنیای آموزش گیتار، همه افرادی که تدریس میکنند در یک سطح قرار ندارند.
استاد گیتار، علاوه بر تدریس، یک نوازنده حرفهای و فعال است که تمرین روزانه، دانش موسیقی، تجربه آموزشی و توانایی هدایت هنرجو تا سطوح پیشرفته را دارد.
معلم گیتار میتواند آموزش صحیح و ارزشمندی در سطوح مقدماتی و متوسط ارائه دهد، اما ممکن است تجربه تدریس حرفهای در بالاترین سطوح را نداشته باشد.
و در نهایت، علاقهمند به گیتاری که تدریس میکند، لزوماً فرد نامناسبی نیست؛ اما علاقه به موسیقی جایگزین سالها تمرین، تحصیل، تجربه و دانش تخصصی نمیشود.
در نهایت، هنگام انتخاب مدرس، بیش از آنکه به عنوان «استاد» توجه کنید، به سطح نوازندگی، تحصیلات موسیقی، شغل اصلی، سابقه آموزشی، توانایی تحلیل و کیفیت هنرجویانی که تربیت کرده است توجه داشته باشید. این معیارها بسیار دقیقتر از هر عنوان یا تبلیغی، سطح واقعی یک مدرس را نشان میدهند.
دیدگاهتان را بنویسید
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.